Evaluating the Influence of Doubt (Shubhah) in the Implementation of Hudud Penalties
DOI:
https://doi.org/10.15408/ajis.v25i1.37953Keywords:
Islamic Law, Doubt’, Ḥadd, Penalty, Shariah.Abstract
This study examines the contrasting approaches to enforcing ḥudūd punishments during the time of the Prophet Muhammad and his companions. While Quranic texts and hadiths advocate for strict application, historical practices often reflect a reluctance to implement such penalties. This research investigates and highlights the critical role of the legal maxim idrau al-ḥudūd bi-al-shubuhāt (averting hudud punishments in cases of doubt) in shaping the actions of the Prophet and his companions. The study also critically evaluates the emergence and development of this legal principle during the Tābi’ūn period, focusing on the influence of jurists from Kufa. Scholars such as Joseph Schacht and Maribel Fierro have argued that these jurists played a crucial role in formulating the maxim, particularly mitigating punishments for influential individuals. Using a historical-analytical approach, the study draws from primary Islamic legal sources, hadith collections, and juristic texts alongside modern scholarship. The findings demonstrate that the principle of doubt profoundly impacted the application of ḥudūd punishments and gained prominence during the Tābi’ūn period, primarily due to its strategic use by Kufa jurists to mitigate the severity of penalties in certain instances.
Abstrak
Penelitian ini mengkaji pendekatan yang berbeda dalam penerapan hukuman ḥudūd pada masa Nabi Muhammad dan para sahabatnya. Meskipun ayat-ayat Al-Qur'an dan hadits menekankan penerapan ketat hukuman ilahi ini, riwayat alternatif dan praktik para sahabat menunjukkan kecenderungan untuk menghindari penerapan hukuman tersebut kapan pun memungkinkan. Penelitian ini menyelidiki ketegangan ini dan menyoroti peran penting kaidah hukum "idrau al-ḥudūd bi-al-shubuhāt" (menghindari hukuman hudud dalam kasus-kasus keraguan) dalam membentuk tindakan Nabi dan para sahabatnya. Studi ini juga secara kritis mengevaluasi kemunculan dan perkembangan kaidah hukum ini selama periode Tābi’ūn, dengan fokus pada pengaruh para ahli hukum Kufa. Para sarjana seperti Joseph Schacht dan Maribel Fierro berpendapat bahwa ahli hukum ini memainkan peran penting dalam merumuskan kaidah tersebut, khususnya dalam mengurangi hukuman bagi individu-individu berpengaruh. Dengan menganalisis konteks sejarah dan penerapan kaidah ini, penelitian ini menangani kesenjangan signifikan dalam literatur terkait evolusi prinsip keraguan dalam penerapan ḥudūd. Menggunakan pendekatan historis-analitis, penelitian ini menggunakan sumber-sumber hukum Islam primer, koleksi hadits, dan teks-teks yuridis bersama dengan kajian modern. Temuan penelitian menunjukkan bahwa prinsip keraguan sangat mempengaruhi penerapan hukuman ḥudūd dan memperoleh ketenaran selama periode Tābi’ūn, terutama karena penggunaannya yang strategis oleh para ahli hukum Kufa untuk mengurangi tingkat hukuman dalam beberapa kasus.
References
A. Rabb, Intisar. Doubt’s Benefit: Legal Maxims in Islamic Law, 7th–16th centuries. UMI, 2009.
A. Rabb, Intisar. "Islamic Legal Maxims as Substantive Canons of Construction: Ḥudūd-Avoidance in Cases of Doubt." Islamic Law and Society 17 (2010), 63-125.
Abacı, Nurcan. Bursa Şehri’nde Osmanlı Hukukunun Uygulanması: (17. Yüzyıl). Ankara: Kültür Bakanlığı, 2001.
Ahmed b. Hanbel, Ebû Abdullah Ahmed b. Muhammed eş-Şeybânî. Müsnedü’l-İmâm Ahmed b. Hanbel. thk. Şuayb el-Arnaut, Adil Mürşid vd. Beyrut: Müessesetü’r-risâle, 2001.
Âmidî, Ebü’l-Hasan Seyfeddîn Ali b. Muhammed b. Sâlim. el-İhkâm fî usûli’l-ahkâm. thk. Abdurrezzak Afifî. Beyrut: el-Mektebü’l-İslâmî, ts.
Aydın, Ahmet. “Hanefî doktrininde hırsızlık suçunda şekil unsuru ve cezaî mesuliyete etkisi”. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi 24 (2014), 267-284.
Aykul, Abdulmuid. İslam Ceza Hukukunda Taʻzīr “Suç ve Ceza Belirleme Siyaseti”. İstanbul: Hikmetevi, 2022.
Aynî, Ebû Muhammed Bedreddîn Mahmûd b. Ahmed b. Mûsa. el-Binâye fî şerhi’l-Hidâye. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2000.
Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. el-Hüseyin b. Ali. es-Sünenü’l-kübrâ. thk. Muhammed Abdulkadir Ata. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2003.
Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâîl. Sahîh-i Buhârî (Câmiü’s-sahih). thk. Muhammed Züheyr b. Nâsır en-Nâsır. Dâru Tavki’n-Necât, 1422.
Büyükbaykal, Güven. “Televizyonun çocuklar üzerindeki etkileri”. İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi 28 (07 Aralık 2011).
Cessâs, Ebû Bekr Ahmed b. Alî er-Râzî. Şerhu Muhtasari’t-Tahâvî. thk. İsmetullah İnayetullah Muhammed, Said Bektaş. Dâru’l-Beşâiri’l-İslâmiyye, 2010.
Damîriyye, Osman Cum’a. “Nazariyyetü’ş-şubuhât ve eseruha fî der’i’l-hudud”. Mecelletü’l-Buhûsi’l-İlmiyye 96 (2011), 161-244.
Dârekutnî, Ebü’l-Hasan Ali b. Ömer b. Ahmed. Sünen. thk. Şuayb Arnaut, Hasan Abdülmün’im Şelebi, Abdüllatif Hırzullah, Ahmed Berhum. Beyrut: Müessesetü’r-risâle, 2004.
Ebû Dâvud es-Sicistânî, Süleyman b. Eş’âs b. İshâk el-Ezdî. Sünen. thk. Şuayb el-Arnavut. Dârü’r-Risâleti’l-Âlemiyye, 2009.
Ebû Yûsuf. Kitâbü’l-Harâc. çev. (Osmanlıcaya) Müderrizzâde Muhammed Ataullah Efendi ( sdl: İsmail Karakaya). Ankara: Akçağ Basım Yayım Pazarlama A.Ş., 1982.
Ebû Yûsuf. Kitâbü’l-Harâc. thk. Tâhâ Abdurraûf Sa’d, Sa’d Hasan Muhammed. el-Mektebetü’l-ezheriyye li’t-türâs, ts.
Ebu Zehra, Muhammed. İslam hukukunda suç ve ceza. çev. İbrahim Tüfekçi. İstanbul : Kitabevi, 1994.
Fierro Bello, María Isabel. “Idrah’ū l-hudūd bi-l-shubuhāt: When Lawful Violence Meets Doubt”. Hawwa 5 (2007), 208-238.
Hamevî, Ebü’l-Abbâs Şehâbeddîn Ahmed b. Muhammed el-. Gamzü uyûni’l-besâir: şerhu kitâbi’l-eşbâh ve’n-nezâir. Beyrut : Dârü’l-kütübi’l-ilmiyye, 1985.
Hamidullah, Muhammed. “İslam Hukukunda Örf ve Adet”. çev. Zahid Aksu. Hikmet Yurdu 1/2 (Aralık 2008), 153-178.
Harâitî, Ebû Bekr Muhammed b. Ca'fer b. Muhammed es-Sâmerrî el-. Mekârimü’l-ahlâk. thk. Eymen Abdülcâbir el-Buhayrî. Kâhire : Dârü’l-Âfâki’l-Arabiyye, 1999.
İbn Âbidîn, Muhammed Emin b. Ömer b. Abdülazîz. Reddü’l-muhtâr ale’d-Dürri’l-Muhtâr: şerh-i Tenvîri’l-Ebsâr. Beyrut: Dârü’l-Fikr, 2. Basım, 1992.
İbn Ebî Şeybe, Ebû Bekr Abdullah b. Muhammed b. İbrâhim. el-Kitâbü’l-musannef fi’l-ehâdîs ve’l-âsâr. thk. Kemâl Yûsuf el-Hût. Riyâd: Mektebetü’r-Rüşd, 1409.
İbn Ebi’l-Avvâm, Ebü’l-Kâsım Abdullah b. Muhammed b. Ahmed b. Yahyâ b. el-Hâris. Fezâilü Ebî Hanîfe ve ahbâruhû ve menâkıbuhû. thk. Latifürrahmân el-Behraicî el-Kâsımî. Mekke: el-Mektebetü’l-imdâdiyye, 2010.
İbn Hacer Askalânî. el-Kâfi’ş-şâf fî tahrîci ehâdîsi’l-Keşşâf, ts.
İbn Hacer Askalânî, Ebü’l-Fazl Şihâbüddîn Ahmed b Alî b Muhammed. İnbaü’l-ğumr bi-enbai’l-umr fi’t-tarih. thk. Hasan Habeşi. Kahire: Lecnetu İhyai’t-Türasi’l-İslami, 1969.
İbn Hallikân, Ebü’l-Abbâs Şemseddîn Ahmed b. Muhammed. Vefeyâtü’l-a’yân ve enbâu ebnâi’z-zaman [mimma sebete bi’n-nakl evi’s-sema ev esbetehü’l-ayan. thk. İhsan Abbâs. Beyrut: Dâru Sâdır, 1978.
İbn Hazm, Ebû Muhammed b. Ali b. Ahmed b. Saîd. el-Muhallâ. Beyrut: Dâru’l-Fikr, ts.
İbn Kayyim el-Cevziyye, Ebû Abdillah Şemseddîn Muhammed. et-Turuku’l-hükmiyye fi’s-siyâseti’ş-şer’iyye. Mektebetü dâr’i-beyân, ts.
İbn Kudâme, Ebû Muhammed Muvaffakuddîn Abdullah b. Ahmed b. Muhammed Cemmâîlî Makdîsî. el-Muğnî. Kâhire: Mektebetü’l-Kâhire, ts.
İbn Mâce, Ebû Abdullah Muhammed b. Yezid er-Rebei el-Kazvînî. Sünenü İbn Mâce. thk. Muhammed Fuâd Abdulbâki. Dâru İhyâi’l-Kütübi’l-Arabiyye, ts.
İbn Nüceym, Zeynüddîn b. İbrâhim. el-Eşbâh ve’n-nezâir. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1999.
İbn Rüşd (Hafîd), Ebü’l-Velîd Muhammed b. Ahmed b. Muhammed Kurtubî. Bidâyetü’l-müctehid ve nihayetü’l-muktesıd. Kâhire: Dâru’l-Hadîs, 2004.
İbn Teymiyye, Ebü’l-Abbâs Takıyyüddîn Ahmed b. Abdülhalîm. es-Siyâsetü’ş-şer’iyye fî ıslâhi’r-râ’i ve’r-ra’iyye. Vizâretü’ş-şuûni’l-İslamiyye ve’l-evkâf ve’d-da’ve ve’l-irşâd, 1418.
İtlîdî, Muhammed b. Diyâb. Nevâdirü’l-hulefâ (İ’lâmü’n-nâs : bimâ vekaa li’l-ber3a Mekke maa beni’l-Abbâs). thk. Muhammed Ahmed Abdülaziz Salim. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-ilmiyye, 2004.
Kanat, Cüneyt. Ortaçağ Türk devletinde suç ve ceza. İstanbul: Küre Yayınları, 2010.
Karâfî, Ebû ʿAbbâs Şehâbeddîn Aḥmed b. İdrîs. ez-Zehîra. thk. Muhammed Haccî, Said E´rab, Muhammed Bû Hubze. Beyrut: Dârü’l-Garbi’l-İslâmî, 1994.
Kâsânî, Ebû Bekr Alaeddîn Ebû Bekr b. Mes’ûd b. Ahmed Hanefî. Bedâiü’s-sanâi’ fî tertîbi’ş-şerâi’. Beyrut: Daru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2. Basım, 1986.
Komisyon- Efe, Mustafa. Fetâvâ-yı Hindiyye = Fetâvâ-yı Alemgiriyye. Ankara: Akçağ Basım Yayım Pazarlama A.Ş., 1985.
Kudûrî, Ebü’l-Hüseyin Ahmed b. Ebî Bekr Muhammed b. Ahmed el-. Muhtasarü’l-Kudûrî fi’l-fıkhi’l-Hanefî. thk. Kâmil Muhammed Muhammed Uveyza. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1997.
Mâlik b. Enes, Ebû Abdillah el-Asbahî el-Himyerî. el-Muvatta’ rivayetu Ebî Mus’âb ez-Zührî el-Merinî. thk. Beşşâr Avvâd Ma’rûf, Mahmûd Muhammed Halil. Beyrut: Müessesetü’r-risâle, 1992.
Mâverdî, Ebü’l-Hasan Ali b. Muhammed b. Habib. el-Hâvi’l-kebîr fî fıkhi mezhebi’l-İmâmi’ş-Şâfiî :Şerhu muhtasari’l-Müzenî. thk. Ali Muhammed Muavvaz, Adil Ahmed Abdülmevcud. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1999.
Merğinânî, Ebü’l-Hasan Burhaneddin Ali b. Ebî Bekr el-. el-Hidâye şerhu Bidâyetü’l-mübtedi. thk. Yusuf Talâl. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-Arabî, ts.
Mevsılî, Ebü’l-Fazl Mecdüddîn Abdullah b. Mahmûd b. Mevdûd el-. el-İhtiyâr li-ta’lîli’l-Muhtâr. Kâhire: Matbaatü’l-Halebî, 1937.
Meydânî, Abdülganî b. Tâlib b. Hammâde el-Guneymî. el-Lübâb fî şerhi’l-Kitâb. thk. Muhammed Muhyiddîn Abdulhamid. Beyrut: el-Mektebetü’l-ilmiyye, ts.
Müslim b. el-Haccâc, Ebü’l-Hüseyin el-Kuşeyrî en-Nisâbûrî. Sahîh-i Müslim. thk. Muhammed Fuâd Abdulbâki. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-Arabî, ts.
Müttakī el-Hindî, Alî b. Hüsâmiddîn b. Abdilmelik b. Kadîhân. Kenzü’l-ummâl fî süneni’l-akvâl ve’l-ef’âl. thk. Bekrî Hayâtî - Saffet es-Sakâ. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 1401.
Nesâî, Ebû ʿAbdirraḥmân Aḥmed b. Şuʿayb b. ʿAlî el-Ḫorâsânî en-. es-Sunenul’l-kubrâ. ed. Ḥasan ʿAbdulmunʿim eş-Şelebî. Beyrut: Müʾessesetü’r-Risâle, 2001.
Nevevî, Ebû Zekeriyyâ Muhyiddîn Yahyâ b. Şeref b. Nûrî. el-Mecmû’ şerhi’l-mühezzeb (Sübkî ve Mutî´î’nin tekmilesi ile birlikte). Beyrut: Dârü’l-Fikr, ts.
Nevevî, Ebû Zekeriyyâ Muhyiddîn Yahyâ b. Şeref b. Nûrî. Ravzatü’t-tâlibîn. thk. Zeheyr eş-Şâvîş. Beyrut: el-Mektebü’l-islâmî, 3. Basım, 1991.
Ömerî, Ekrem Ziyâ. Asrü’l-hilâfeti’r-râşide : muhâvele li-nakdi’r-rivâyeti’t-târihiyye vefki menâhici’l-muḥaddisîn. Riyâd : Mektebetü Ubeykân, 2009.
Özen, Şükrü. "Nehaî". Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 32/535-538. İstanbul: TDV Yayınları, 2006.
Özlü, Zeynel. XVIII. ve XIX. Yüzyıllarda Osmanlı Devleti’nde Adli Mekanizmanın Analizi (Bolu Göynük örneği). Ankara: Berikan Yayınları, 2007.
Remlî, Şemseddîn Muhammed b. Ahmed b. Hamza el-Ensârî. Nihâyetu’l-muhtâc ilâ şerhi’l-Minhâc. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1984.
San’ânî, Ebû Bekr Abdürrezzâk b. Hemmâm. el-Musannef. thk. Habîburrahman A’zamî. Hind: el-Meclisü’l-İlmî, 1403.
Schacht, Joseph. The Origins of Muhammadan Jurispudence. Oxford: Clarendon, 1967.
Serahsî, Muhammed b. Ahmed b. Ebî Sehl Şemsü’l-eimme. el-Mebsût. Beyrut: Dâru’l-Ma´rife, 1993.
Suyûtî, Ebü’l-Fazl Celâleddîn Abdurrahmân b. Ebî Bekr es-. el-Eşbâh ve’n-nezâir fi kavâidi ve fürû’i fıkhi’ş-Şâfi’îyye. Beyrut: Dâru’l-kütübi’l-İlmiyye, 1990.
Sübkî, Tâcüddîn es-. el-Eşbâh ve’n-nezâir. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-ilmiyye, 1991.
Yektar, Osman Nedim. “Hz. Peygamber’in suçlar hakkında uyguladığı temel prensipler”. Namık Kemal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (NKUIFD) 1/1 (11 Kasım 2015), 57-102.
Zehebî, Ebû Abdillâh Şemsüddîn Muhammed b. Ahmed b. Osmân et-Türkmânî ez-. Târihü’l-İslâm ve vefeyâtü’l-meşâhir ve’l-a’lâm : el-megâzi ve’t-tercümeti’n-nebeviyye. thk. Beşşar Avvâd Ma'rûf. Beyrut: Dârü’l-garbi’l-islamî, 2003.
Zerkeşî, Ebû Abdillah Bedreddîn Muhammed b. Bahadır b. Abdillah ez-. el-Mensûr fi’l-kavâidi’l-fıkhiyye. Kuveyt: Vizâretü’l-evkâf ve’ş-şuûni’l-islâmiyye, 1985.
Zerkeşî, Ebû ʿAbdullah Bedreddîn Muḥammed. Teşnîfu’l-mesamiʿ bi Cemʿi’l-cevâmiʿ li Tâcuddîn es-Subkî. ed. ʿAbdullah Rebîʿ Seyyid ʿAbdulazîz. Mekke: Mektebetü Ḳurtubati li’l-Bahs̱i’l-ʿİlmî ve İḫyâi’t-Turâs̱, ts.
Zeylaî, Abdullah B. Yûsuf ez-. Tahrîcü’l-ehâdîs ve’l-âsâri’l-vâkıa fî tefsiri’l-keşşâf li’z-Zemahşerî. thk. Abdullah b. Abdirrahman es-Sa'd. Riyâd : Dâru İbn Huzeyme, 1414.
Zuhaylî, Vehbe. el-Fıkhü’l-İslâmî ve edilletuhu. Dımaşk: Dârü’l-Fikr, 4. Basım, ts.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 AHM ERSHAD UDDIN, ABDULMUİD AYKUL

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.




